Home / Bilgiler / Tül kanatlı
SPONSORLU BAĞLANTILAR

Tül kanatlı

Sponsorlu Bağlantılar

Bu böceğin ince, tül gibi kanatları ve oldukça güçsüz bir şekilde uçuşu peri resmi yapan sanatçıları etkilemiş olabilir. Sinir kanatlılar (Neuroptera) takımından olan birkaç böcek familyasına bu ad verilir. Avrupa ‘da en çok görülen tür yeşil tül kanatlı böcektir. Bu böceğin vücudu yeşildir. Madensi sarı gözleri vardır. Haşere öldükten sonra bütün bu güzel renkler kaybolur. Kahverengi tül kanatlı daha ufaktır. Kanatları kahverengi ya da gri olur. Çalıların ve çürümüş bitkilerin arasında çok görülür. Sünger sineği ya da süngerci, küçük bir tül kanatildir. Larvaları suda bulunur. Tatlı su süngerlerinin üzerinde asalak olarak yaşar. En büyük tür dev tül kanatlıdır. Bu böceğin kanat genişliği 5 santimdir ve ormanlardaki akarsuların yakınında görülür. Pek küçük olan tozlu tül kanat pek fark edilmez ama ekonomi bakımından önemlidir. Çünkü larvaları meyve ağaçlarına çok zarar veren kırmızı örümcek kenelerini yer.

KÖTÜ KOKULU GÜZEL

Tül kanatlıların çoğu gece uçar ve suni ışıklara gelir. Yeşil tül kanatlılar, gündüzleri bodur ağaçlar ve dallar sallandığı zaman çoğunlukla havalanarak uçarlar. Küçük kahverengi tül kanatlıları görmek için yapraklı dalları tersine çevrilmiş bir şemsiyenin üzerine doğru sallamak yeterlidir. Bazıları uçarak kaçabilirler ama çoğu şemsiyenin içine düşer. Güzel dev tül kanatlıyı görmek için ince suların aktığı mecraları ve köprüleri aramak gerekir. Bu yerel bir böcektir. Her yerde pek bulunmaz. Dev tür ve bazı yeşil tül kanatlıların keskin, kötü bir kokuları vardır. Bu koku, böcekleri kuşlara ve diğer düşmanlarına karşı korur. Dev tül kanatlının larvaları akarsuların kıyısındaki ıslak kara yosunlarının içinde sünger sineğininkiler ise tamamiyle suda yaşar. Bunlar solungaçlarıyla nefes alırlar. Diğer tül kanatlıların larvalarının çoğu yaprakların arasına yerleşir.

İĞNE YASTIĞI GİBİ YUMURTALAR

Tül kanatlılar tam başkalaşım geçirirler. Yani larva, pupa ve ergin devreleri görülür. Yeşil tül kanatlının dişisinin şaşılacak bir yöntemi vardır. Yumurtalarım, kendisinin yaprak kümelerinin arasına yaptığı saç gibi sapların ucuna bırakır. Ünce karnının ucundan yaprağın üzerine bir damla yapışkan bir sıvı salgılar. Sonra karnım havaya kaldırarak bu sıvriyı çeker ve ince bir sapçık haline getirir. Salgı hemen sertleşir. Ondan sonra yumurtayı bu sapın tepesine döker. Larva etçildir, daha çok yaprak bitleriyle beslenir. İyice büyüdüğü zaman vücudunun arka ucundaki bir memecikten beyaz ipek salgılayarak bununla bir koza örer. Memecik, ipek üreten tırtıllarda olduğu gibi kafasında değildir.

Kozayı genellikle yaprağa ya da ağaç kabuğuna yapıştırır. Yavruların çoğu kışı kozalarının içinde larva halinde geçirir, ondan sonraki baharda pupa devresine girerler. Çok görülen adi yeşil tül kanatlı, bir ergin olarak kış uykusuna yatar. Kış uykusundan önce yeşil olan rengi yattıktan kısa bir süre sonra bu kahverengine dönüşür. Böcek baharda yeniden faalleşir ve eski yeşil rengine kavuşur. Kış uykusuna yatmış olan kahverengi tül kanatlılar çoğu zaman sonbaharda ve kış başlarında evlerde görülürler. Sünger sineğinin suda yaşayan larvası karaya çıkarak ağaç kabuklarındaki çatlakların arasında ya da benzer yerlerde bir koza örer. Dev tül kanatlı bütün larva hayatım ıslak kara yosunun içinde geçirir, kozasını da orada örer.

ENJEKTÖRLE BESLENME

İnsanlar tarafından yetiştirilen kahverengi tül kanatlıların yaprak bitlerini yedikleri görülmüştür. Larva halindeyken hepsi de etçildir. Uğur böceği ve taklitçi eşek arısı sineği gibi onlar da yaprak biti ve yeşil böcek sürülerinin sayılarını kontrol altında tutarlar. Tül kanatlınm larvası yassıdır, bite benzer. İçi boş sivri çeneleri çap pergeli gibidir. Genellikle yaprakların arasında yaşar, bitleri ve diğer böcekleri bulmak için etrafta dolaşıp durur. Kurbanını yakaladığı zaman vücudunu sivri çeneleriyle delerek, bir sindirim suyu akıtır. Bu su, avının gövdesinin içindeki her şeyi sıvı haline sokar. Larva da ortaya çıkan bu ‘çorbayı’ emer. Hem sindirim suyunun verilmesi hem de besinin emilmesi sırasında içleri boş çeneler küçük birer enjektör gibi çalışır. Daha iri türlerin larvaları küçük tırtılları, diğer böcekleri ve yaprak bitlerini yer. Dev tül kanatlının larvaları ise mikroskopik keneler ve kene yumurtalarıyla beslenir. Böylece ağaç biti yiyenler kadar önemli bir hizmette bulunmuş olur.

ACAYİP KILIK DEĞİŞTİRME

Bazı yeşil tül kanatlıların larvaları açık havada yemek yendikten sonra paket kağıtlarının ne yapılacağı konusunda harikulade bir örnek olabilirler. Bir larva bir ağaç bitinin içinde oluşan sıvıyı emdikten sonra böceği atmaz. Geride kalan kabuğu çeneleriyle tutarak kendi sırtına bastırır. Larvanın sırtı sert, uçları çengelli kıllarla kaplıdır. Bunlar ağaç bitinin kabuğuna takılır ve kaymasına engel olur. Kabuk orada kuruyarak büzülür. Bir süre sonra larvanın sırtı böyle kabuklarla kaplanır. Yavru artık canlı bir böcekten çok küçük, kuru bir çöp yığınına benzer. Larva deri döktüğü zaman, ağaç biti kabukları da çıkar. Ama larva beslenmeye başlar başlamaz yeniden kabuk biriktirmeye koyulur. Çoğumuz bu kürk değiştirmiş larvaya gül fidanlarının ve diğer bitkilerin yapraklarında rastlamış. Ama onları fark etmişizdir. Herhalde böcek yiyen kuşlar da yaprakların arasında bit arayan bu larvaları görmezler.

SPONSORLU BAĞLANTILAR

About volkan

Check Also

Kabuklu Deniz Ürünlerinin Enfeksiyonları

Kabuklu Deniz Ürünlerinin Enfeksiyonları

Deniz mahsullerinin bulaşıcı olmasını açıklayan değişik faktörler vardır. Kabuklu deniz ürünleri, deniz altındaki doğal barınaklarda …

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir