Home / Bilgiler / Mor Tavus Kelebeği
SPONSORLU BAĞLANTILAR

Mor Tavus Kelebeği

Sponsorlu Bağlantılar

Bu isim, iri, gösterişli ve bazıları da ender olan kelebeğe erkeğin kanatlarında görülen yanar dönerli renk yüzünden verilmiştir. Bu renk kelebeğe ancak belirli bir açıdan bakıldığı zaman görülür. Diğer zamanlarda mor tavus kelebeği koyu kahverengi hatta hemen hemen siyahtır, üzerinde bir sıra beyaz lekeler vardır. Arka kanatlarda fazla belirgin olmayan bir göz noktası bulunur. Ender olarak beyaz lekeler bulunmaz. ‘İol’ çeşidi diye bilinen mor tavuslara koleksiyoncular çok değer verir. Kelebeğin kanatlarının alt düzeyinde kahverengili grili karmaşık şekiller ve beyaz çizgiler vardır. Dişi, erkeğe çok benzer ama ondan biraz iridir. Ayrıca kanatlarında o yanardöner renk de yoktur. Dişinin kanat genişliği 7,5 santim, erkeğinki ise daha kısadır. Mor tavus, Avrupa ve Asya’nın birçok bölgelerinde yaşar.

İKİ BİTKİ GEREKİYOR

Mor tavusun meşelikleri tercih etmesi, kelebeğin yayılmasını engelleyen nedenlerden biridir. Çünkü meşe ormanları, insanların faaliyetleri yüzünden her yıl daha da azalmaktadır. Ama mor tavus yüksek ağaçların hepsi de kesilmiş olan korularda yaşamayı sürdürebilmektedir. Kelebek temmuzda ve ağustosun ilk haftasın da etrafta uçuşur. Ama güneşli havada ve bu türün yaşadığının bilindiği yerlerde bile kelebek kolay kolay görülmez. Çiçekler, diğer kelebeklerin aksine mor tavusu çekmez. Bu kelebek zamanının çoğunu meşe ağaçlarının tepesinde geçirir. Donuk renkli dişi bulmak daha kolaydır. Çünkü o yumurtalarını keçi söğüdüne bırakmak için aşağıya iner. Erkek yapraklara konar. Zaman zaman bir açıklığın üzerinden, yüksekten uçar. Ya da güçlü kanatlarıyla havalanarak adeta görünmez olur. Bazen birkaç erkeğin havada daireler çizerek birbirlerini kovaladıkları görülür.

SÜMÜKLÜ BÖCEĞE BENZEYEN LARVA

Dişi mor tavus, yumurtalarını keçi söğüdü yapraklarının üst yüzeyine döker. Her dişi oldukça geniş bir alanda dolaşır. Her yaprağa bir tek yumurta bırakır. Ama bazen bir bodur ağaca tekrar dönerek üzerinde yumurta olan bir yaprağa bir tane daha yumurtlayabilir. Ayrıca diğer dişiler de aynı yaprağı kullanabilirler. Onun için bir yaprakta birkaç yumurta görülebilir. Yumurta 1 milim çapındadır ve hemen hemen yarım küre biçimindedir, üzerinde yayılan ışınlar şeklinde 14 kadar kabarık çizgi vardır. Yumurta küçük bir kasede kalıplanmış pelteyi andırır. Önceleri yeşildir, sonra dibi morlaşır. Çatlamadan hemen önce de rengi siyaha döner. Tırtıl, yumurta bırakıldıktan on beş gün kadar sonra çıkar. Vücudu sarı, başı siyahtır. Boyu 2,5 milimden biraz uzundur. Tırtıl yumurtanın üzerine bırakıldığı keçi söğüdü yaprağıyla 10 gün beslenir, sonra da deri döker. Şimdi rengi yeşildir ve keçi söğüdü yaprağıyla aynı tondadır. Tırtıl, başından çıkan bir çift boynuzu ve arka uca doğru incelen vücuduyla bir sümüklü böceğe çok benzer.

Tırtıl yazın ve sonbaharın başlarında da yaprağı kemirmeyi sürdürür. Boyu 1,25 santimi bulur, rengi de kahverengiye döner. Böylece rengini sonbahar yapraklarına uydurmuş olur. Besin almadığı zaman yaprağın orta damarının üzerine yatar; onun için de hiç fark edilmez . Ekimde ince bir dala ya da böyle iki dalın oluşturduğu bir çatala tırmanır. İnce ipekten bir ‘keçe örer ve kışı bunun üzerinde geçirir. Ondan sonraki nisanda tekrar renk değiştirerek yeşil olur ve taze yapraklarla yeniden beslenmeye başlar. Haziranda pupa devresine girmeden önce boyu 4,30 santimi bulur. Pupalaşma keçi söğüdü yaprağının alt yüzeyinde olur. Tırtıl burada ipekten yine bir ‘keçe’ örer. Yaprağın sapından, ince dala da ipek iplikçikler uzatır. Herhalde bunu ‘keçenin yerinden kaymaması için yapar. Krizalit, birkaç küçük çengelle ipek keçeden sarkar. Pupalaşma devresine girmeden hemen önce tırtılın rengi açık yeşil olur. Yeni larva keçi söğüdün yaprağının alt yüzeyinin rengine bürünür. Onun için de kolaylıkla görülmez. Ergin kelebek 3 hafta kadar sonra ortaya çıkar.

Parlak ve güzel. Mor tavus kelebeği meşe yapraklarına konmuş. Bu şahane kelebeğin sayısı ne yazık ki gitgide azalıyor. Ayrıca, daha çok, meşe ağaçlarının tepesinde yaşadığı için o kadar sık da görülmüyor. Kelebek meşe fidanlıklarında yaşamayı başarır ama meşe ormanları da gün geçtikçe ortadan kalkmaktadır. Tavus kelebeğinin yalnız erkeğinde mor leke vardır. Bu da resimde olduğu gibi sadece bir kanatta görülür. Bazen ışıkta iki kanat da yanar dönerli olur; mor pullar ışığın geliş açısına göre renk değiştirirler. Kanatlarda ayrıca melaninin neden olduğu koyu renkli pullar da bulunur.

SPONSORLU BAĞLANTILAR

About volkan

Check Also

Kabuklu Deniz Ürünlerinin Enfeksiyonları

Kabuklu Deniz Ürünlerinin Enfeksiyonları

Deniz mahsullerinin bulaşıcı olmasını açıklayan değişik faktörler vardır. Kabuklu deniz ürünleri, deniz altındaki doğal barınaklarda …

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir